एचआईभी संक्रमित जीवन

[NAF]

ईश्वरी पौडेल

सोचे जस्तो हुन्न जीवनसम्झे जस्तो हुन्न जीवन
जस्तो भोग्यो उस्तै हुन्छ
देखेजस्तो हुन्न जीवन
तारादेवीले गाएको यो गीत लक्ष्मी अधिकारी खुबै सुन्छिन् । उनी एचआईभी संक्रमित हुन् । उनले जीवनमा कहिल्यै एचआईभीले छोला भन्ने सोचेकी थिइनन् । वैदेशिक रोजगारीमा धन कमाउन गएका श्रीमान्ले एचआईभी बोकेर ल्याए । ३३ वषर्ीया अधिकारीको २२ वर्षो उमेरमा विवाह भएको थियो ।


श्रीमान्को मृत्युपछि उनी कष्टकर जीवन बिताउन बाध्य भइन् । किरिया बस्दा पनि उनलाई छुट्टै घरमा राखियो । भन्छिन्- 'परिवारले अपशब्द प्रयोग गर्न थाले, गाउ“बाट निकाल्न पनि संर्घष्ा गरे । मैले आत्महत्याको प्रयाससमेत गरे“ ।'


म्ानिसलाई शिक्षाले मात्र होइन, अनुभवले पनि उपाय देखाउ“छ । लक्ष्मीलाई वृद्ध हजुरआमाले गुम्साएर राखेको पीडा फुकाउने सल्लाहा दिइन् । सात वर्षघि संक्रमित भएको थाहा पाएकी उनी हजुरआमाको प्रेरणाले डेढ वर्षघि समाजमा खुलिन् ।


गल्ती नगर्दा पनि संक्रमित भएर समाज र परिवारमा भोग्नुपरेका पीडा र लाञ्छनाले दिनरात रु“दारु“दा सुक्यो आ“सु । संक्रमित भएर बा“चुञ्जेल पनि उनले समाजमा केही न केही गर्नुपर्छ भन्ने मनोबल बढाइन् । र, ६० जना संक्रमित एकल महिला जम्मागरेर लेखनाथमा आ“कुरा नामक संस्था खोलेकी छन् । अनि खेती गरी संक्रमितले केही गर्न सक्दैनन्, उनीहरूलाई समाजदेखि टाढा राख्नर्ुपर्छ भन्नेमान्यता तोडिन् ।


अरू महिला संक्रमित नहुन् भन्ने कामना गर्छिन् लक्ष्मी । विश्वमा ४ करोडभन्दा बढी एचआईभी संक्रमित छन् । एड्सबाट दिनमा ५७ सय जना मर्ने गर्छन् । नेपालमा ७० हजार जनालाई एचआईभी लागेको शंका गरिएको छ । ११ हजारको सरकारी तथ्यांक छ । त्यस्तै कास्कीमा ९ सय जना संक्रमित छन् । नेपालमा २३ सय जनाले एआरडी खाने गरेका छन् । एचआईभी, एड्सको औषधि एआरडी अथवा एआरटी चलाउन थालेको ३ वर्षभयो । पश्चिमाञ्चल अस्पतालका अनुसार कास्कीमा १ सय २९ महिला संक्रमित छन् ।

धादिङ कस्तरी- ३ की २५ वषर्ीया युवती १३ वर्षो उमेरमा वैवाहिक जीवनमा बा“धिइन् । आर्थिक कारणले कहिले मलेसिया, कहिले भारत र कहिले साउदी गर्ने लोग्नेले सम्पत्तिको साटो ल्याएको एचआईभीले उनी पनि संक्रमित बनिन् । लामो समयदेखि बिरामी परेको भए पनि उनलाई थाहा थिएन आफू संक्रमित छु भन्ने । नौ महिनाकी छोरीलाई एचआईभीले डसेपछि मात्र थाहा भयो परिवारै संक्रमित छ भन्ने । परिवारको व्यवहार सहन नसकी उनी घरबाट दूधे छोरालाई लिएर निस्किइन् । अहिले आ“कुराको सहारा लिएकी छन् ।


पोखरा नया“ बजारकी ३२ वषर्ीया महिलाको विवाह भएको १४ वर्षभयो । एचआईभीको सिकार बन्नुभन्दा पर्ूव घरपरिवारले एउटी बुहारीका रूपमा नहेरी मायामा चर्ुर्लुम्म डुबाएर राखेका थिए उनलाई । दर्ुइ सन्तानकी आमासमेत बनिसकेकी उनले कहिले सिकिस्त बिरामी हुने कहिले केही सञ्चो भएजस्तो हु“दै १० वर्षबिताइन् । देश विदेश गरेको लोग्नेको विश्वासमा परेर संक्रमित बन्न पुगेको बताउने उनलाई आफैंले जन्माएका सन्तानलाई छुनसमेत दिएन परिवारले । घरको छुट्टै कुनामा बस्न विवश भइन् । संक्रमितको आरोपमा परिवारले निकाला गरिदिएपछि माइतीको आड लिइन् । माइतीको आडमा लोग्नेस“ग सम्बन्ध विच्छेद गरिन् । आज उनी कहालीलाग्दो इतिहास सम्झन पनि चाहन्नन् ।

उनीहरू जस्ता हजारौं महिला पतिको कारण एचआईभी संक्रमित भएका छन् । कतिपयचाहि“ यौन व्यवसायमा लागेर जानी-जानी संक्रमित बन्न पुगेका छन् । श्रीमान्ले आफू एचआईभी संक्रमित भएको लुकाउनाले श्रीमती तथा सन्तान पीडित बन्ने गरेका छन् ।


एचआईभी को प्रमुख कारण यौन व्यवसाय मानिए पनि श्रीमान्कै कारणबाट संक्रमित भएका महिला धैरै भेटिन्छन । एचआईभी संक्रमित संख्या घटाउन श्रीमतीस“ग समस्या लुकाउने आमपुरुष प्रवृत्ति अन्त्य गर्न सरकारी तथा गैरसरकारी स्तरबाट ठोस कदम र चेतनामूलक कार्यक्रम हुन सकेको छैन ।


रोग लुकाएर बस्ने प्रवृत्तिले पनि संक्रमितको संख्या बढ्दो छ । समस्या कम गर्न श्रीमान्/श्रीमतीबीचको समझदारी जरुरी छ । उनीहरू समयमै खुल्नुपर्छ । - Source